Sản xuất sạch hơn tại Việt Nam
...Vì một nền công nghiệp cạnh tranh hơn

Một số đề xuất giải pháp sản xuất sạch hơn tại Doanh nghiệp chế biến hạt điều

Công ty TNHH Hòa An (Long An) chuyên sản xuất, chế biến, mua bán hạt điều. Công ty có tiềm năng lớn áp dụng các giải pháp SXSH do chưa tận dụng được các chất thải bỏ để sản xuất phụ phẩm, nhiệt thừa thất thoát do rò rỉ đường ống, đường ống chưa đươc bảo ôn và nhiều cơ hội khác.

Quy trình sản xuất của Công ty gồm các công đoạn phơi, sàng, hấp hơi nước, tách vỏ cứng, sấy nhân, hồi ẩm, bóc vỏ lụa, phân loại, sấy nhân trắng, hun trùng, đo độ ẩm, sàng, đóng gói, dò kim loại.

Phát thải chính ở Công ty bao gồm: bã thải rắn, bụi tại bãi nhập nguyên liệu, than, dây chuyền nạp liệu, kho chứa nguyên liệu, khu vực sàng và bóc vỏ lụa; Nước thải sinh ra từ công đoạn rửa máy móc, thiết bị, vệ sinh nhà xưởng, nước thải của hệ thống máy hấp hơi, nước thải sinh hoạt; Khí thải từ vận hành lò hơi và phương tiện vận chuyển trong nhà máy.

Hình 1: Bụi bám trên máy bóc vỏ lụa

Hình 2: Hệ thống hơi nước bão hòa không được bảo ôn

Những năm qua, công ty đã đưa máy chẻ hạt điều và máy bóc vỏ lụa vào thay thế cho công nhân, biện pháp này đã góp phần cắt giảm chi phí nhân công, nâng cao hiệu xuất sản xuất.

Qua khảo sát, nhóm đánh giá nhận thấy cụm máy sàng có tiêu thụ điện theo thiết kế là 3 kW tương ứng với tỷ trọng tiêu thụ điện năng là 7% trong tiêu thụ năng lượng toàn Công ty, phụ tải làm việc của cụm này có sự thay đổi khi gầu tải thay đổi chế độ hoạt động, do đó tiềm năng tiết kiệm điện năng tiêu thụ cho cụm này là rất lớn. Cụm lò hơi có mức tiêu thụ điện năng theo thiết kế sử dụng năng lượng từ dầu FO, có tiềm năng tiết kiệm năng lượng tiêu thụ cho cụm này.      

Qua khảo sát đánh giá, cán bộ khảo sát đã xác định một số vấn đề liên quan đến SXSH và đề xuất các giải pháp cho Công ty Hòa An như sau:

Hạng mục

Vấn đề

Giải pháp SXSH

 

 

 

Hơi nóng

Lãng phí trong sử dụng hơi nóng

1. Nước ngưng từ quá trình sấy tại các thiết bị sử dụng hơi nước gián tiếp là nước mềm, có nhiệt độ cao (trung bình 80oC), nên được thu hồi để cấp lại cho nồi hơi.

2. Lắp đặt bẫy hơi thu hồi hơi thừa

3. Bao lớp cách nhiệt đường ống dẫn hơi, thay thế và sửa chữa những nơi rò rỉ hơi nóng

Lãng phí điện

Chưa có hệ thống quản lý tiêu thụ điện

4. Ghi chép, theo dõi hóa đơn điện mỗi tháng

5. Nâng cao ý thức tiết kiệm điện cho toàn thể công nhân

Phụ tải của cụm máy sàng và máy sấy không thay đổi khi quá trình làm việc thay đổi

6. Lắp đặt biến tần cho 2 cụm này

Lãng phí trong chiếu sáng không cần thiết

7. Lắp tôn sáng trên mái, bên vách

8. Sử dụng đèn compact

9. Lau bóng đèn để đạt độ sáng tối đa

Chưa có hướng dẫn vận hành, bảo trì máy móc trong xưởng

10. Thiết lập các hướng dẫn vận hành, chế độ bảo trì cho toàn bộ thiết bị trong công ty.

An toàn lao động

Bụi trong khu vực sản xuất

11. Che chắn công đoạn bóc và thổi vỏ lụa

Không có vạch phân chia giữa các thiết bị, máy móc, khu chứa sản phẩm, phụ phẩm…

12. Sơn phân chia khu vực để thiết bị, máy móc, sản phẩm, phụ phẩm…tạo sự ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ cho nhà máy, tăng cường an toàn lao động, phòng chống cháy nổ.

Kho chứa sản phẩm bừa bộn

13. Tiến hành thực hiện 5S tại nhà máy

14. Sử dụng xe nâng hàng thay cho công nhân

Nhiệt thông thoáng chưa tốt

15. Lắp quả cầu gió trên mái nhà, quạt thông gió bên vách

16. Cách nhiệt máy sấy, lò hơi, đường ống dẫn hơi

Nồi hơi

Hiệu suất lò hơi thấp

17. Tận dụng nhiệt khói thải nồi hơi: nhiệt thu được dùng để hâm nóng không khí hoặc nước cấp cho nồi hơi.

18. Thường xuyên xả đáy để bảo đảm nồng độ TDS = 3000 – 3500 mg/l

19. Tối ưu hóa và kiểm soát tỉ lệ khí dư: nhiên liệu/điều chỉnh quạt cấp khí cho lò hơi để oxi dư từ 4 – 5 %

20. Thường xuyên kiểm tra đường ống dẫn hơi và bảo ôn còn hoạt động tốt, tránh rò rỉ và bảo ôn đường ống xuống cấp.

Tận phụ phế phẩm

Sử dụng chất thải, bỏ để sản xuất sản phẩm phụ

21. Tận thu vỏ cứng của hạt điều để trích ly dầu điều và dùng làm phân bón

22. Tân thu vỏ lụa làm thức ăn gia súc

Lãng phí nguyên liệu

Sân phơi không có rãnh thoát nước

Lượng lớn hạt điều còn sót khi bóc vỏ lụa

23. Cần thiết kế rãnh của sân phơi tránh tình trạng thất thoát nguyên liệu do nước mưa trôi đi.

24. Sàng lại vỏ lụa sau khi bóc vỏ lụa tránh tổn thất hạt điều rơi ra ngoài.

 
Trong số 24 giải pháp trên, các giải pháp thu hồi nước ngưng, bảo ôn đường ống hơi, tận dụng nhiệt thải, ghi chép và theo dõi hóa đơn điện, nâng cao ý thức tiết kiệm điện của công nhân, sử dụng đèn compact, lau sạch các bóng đèn, thiết lập chế độ vận hành và bảo trì cho toàn bộ thiết bị trong công ty,…là những giải pháp có thể tiến hành ngay.
 
Văn phòng CPSI